Wat is haptonomie?
Het begrip haptonomie is een samenvoeging van het Griekse werkwoord haptein (aanraken, verenigen, tast) en nomos (wet, regel). Haptonomie betekent in overdrachtelijke zin: aanraken om gezond te maken, om een geheel te worden, om de ander affectief in zijn wezen te bevestigen.
Haptonomie is geen geneeswijze of therapie, maar een benaderingswijze die binnen alle facetten van de welzijns- en gezondheidszorg is toe te passen. Haptonomie houdt zich bezig met het menselijk gevoelsleven en richt zich daarbij op de mens en zijn verhouding tot de wereld in het algemeen en zijn verhouding tot een ander mens in het bijzonder.
Wat is haptonomische begeleiding?
Bij haptonomische begeleiding staat het gevoelscontact (affectie) centraal. De cliënt leert het eigen gevoel te herkennen en aan te spreken om zo zelf verantwoordelijkheid te nemen voor hoe het leven geleefd wordt. De cliënt ontdekt waar weerstanden liggen en hoe hij deze kan overwinnen. Hierbij is het uiteraard belangrijk dat de cliënt actief deelneemt aan de behandeling.
Een mens legt in zijn leven talloze contacten en wisselt daarbij veel informatie uit. Tijdens deze zogenoemde interacties maakt een mens - al dan niet bewust -telkens weer opnieuw persoonlijke keuzes en neemt hij of zij stelling.
In onze prestatiegerichte maatschappij hebben we mede door onze opvoeding de neiging ontwikkeld om díé keuzes te maken, die onze omgeving van ons verwacht of die wenselijk worden geacht. Het is daarbij niet vanzelfsprekend dat wij luisteren naar wat wij diep in onszelf voelen en dus kiezen voor wat echt bij ons past. Als we ons steeds aanpassen aan wat men van ons verwacht, raken we er zelf van overtuigd dat het zo hoort. Hierdoor wordt het op latere leeftijd moeilijker om te ervaren wat nu eigen is en wat niet.
Hierin kan de kiem liggen voor stoornissen in het persoonlijke leven en in het menselijk welbevinden. Dit komt dan tot uitdrukking in allerlei lichamelijke en psychische klachten. Anders gezegd: als je jezelf niet bent, dan ben je niet meer heel en dus uit balans.
In welke situaties kan haptonomie helpen?
Haptonomie kan voor iedereen een remedie zijn voor een beter leven. Ook wanneer er in het leven geen vuiltje aan de lucht is, kun je leren je meer bewust te zijn van hoe je in balans bent en hoe je dat kunt blijven. In tijden van verandering, als je voelt dat je uit balans bent en/of als je klachten hebt, helpt haptonomie om te leren weer in balans te komen en dat ook te blijven.
Uit balans zijn kenmerkt zich onder andere door:
- aanhoudende ontevredenheid
- lusteloosheid
- heimwee
- onrust
- piekeren
- slaapproblemen
- moeheid
- angst
- onzekerheid
- emotionele labiliteit
Hierbij kunnen zich ook psychosomatische klachten ontwikkelen, zoals:
- hyperventilatie
- burn-out
- chronische pijn
- algemene stress
Ook kunnen zich psychische klachten ontwikkelen, voortkomend uit persoonlijkheidsstoornissen, zoals:
- anorexia, boulimie
- borderlinesyndroom
- depressies
- angst en paniekstoornissen
Bij de haptonomische begeleiding van psychische klachten wordt bijna altijd een psycholoog of psychiater betrokken.
Haptonomie biedt ook uitkomst bij verwerkingsproblematiek, zingeving - en levensvragen.
Hoe ervaart men een haptonomische begeleiding?
Het is niet mogelijk om precies uit te leggen hoe men een haptonomische begeleiding ervaart. Het gaat vooral om een directe gevoelservaring. Je dient het aan den lijve te ondervinden. Je weet pas hoe bloemkool smaakt, als je het geproefd hebt, je weet pas hoe verliefdheid voelt, als je het hebt ervaren. Er alleen maar over praten of lezen helpt je niet echt verder.
